NASA, Boeing Starliner'ın düşüşünü en üst düzey bir olay olarak sınıflandırıyor ve bu durumu "şuttle" kazalarıyla karşılaştırıyor

NASA'nın başarısız Starliner uçuşu soruşturmasının kısa özeti

Aşama | Önemli Olaylar | Yeni NASA Başkanı
Jared Isaacman, Boeing Starliner'ın acil durum uçağı sonrası kendi soruşturmasını başlattı.

Olayın Klasifikasyonu
19 Şubat 2026 – İlk insanlı Starliner testi (Haziran 2024) “En yüksek tehlike kategorisi” (Type A mishap) olarak ilan edildi. Bu, NASA sınıflandırmasına göre en ağır kategori olup, Challenger ve Columbia uzay gemi kazalarıyla aynı seviyededir.

Isaacman'ın Mektubu
Aynı gün NASA çalışanlarına 311 sayfalık bir rapor hazırlanacağını bildiren mektup gönderdi. Raporda Boeing'in ve ajansın ciddi hatalarından söz edildi. Ana sorun, karar alma süreçlerindeki sistematik arızalar ve güvenli insanlı uçuşlarla uyumsuz bir kültürün oluşmasıydı.

Görev Sırasında Karşılaşılan Sorunlar
Astronot Butch Wilmore ve Sunita Williams şu zorluklarla karşılaştı:
- Motor sisteminde çoklu helyum sızıntıları;
- Yönlendirme motorlarının ardışık arızaları;
- Geminin tam kontrolünü geçici olarak kaybetme.

Wilmore, gemiyi manuel olarak stabilize etti ancak ISS ile uyum sağlama veya güvenli bir şekilde Dünya'ya dönüş konusunda emin değildi.

NASA Kararı
2024 Ağustos ayında başarılı bir ISS uyumu sonrasında ajans, astronotları Boeing uzay aracına geri göndermeyi reddetti. Astronotlar planlanan sekiz gün yerine istasyonda dokuz ay kaldı ve 2025 Mart'ta SpaceX Crew Dragon (Crew‑9) ile döndüler.

Hasar Değerlendirmesi
Yaklaşık 200 milyon dolar.

Raporun Eleştirisi
- Boeing, geminin tasarım eksiklikleri ve önceki arızaların tam olarak giderilmemişliği için suçlanıyor (2022 kablosuz uçuş dahil).
- NASA, aşırı iyimserlik, alternatif çözüm (Crew Dragon) gözardı etme, yüzeysel soruşturma ve risklerin hafife alınması kültürü nedeniyle eleştiriliyor.

Sorumluluk Önlemleri
Isaacman, “radikal şeffaflık” ve üst düzey sorumluluk vaat ediyor.

Gelecek Starliner Uçuşları
- Bir sonraki fırlatma, düzeltilmeleri test etmek için kablosuz olarak planlanıyor (muhtemelen Nisan 2026).
- İnsanlı uçuş, yalnızca kablosuz testin tam başarıyla tamamlanmasının ardından ve muhtemelen 2027'de gerçekleşebilir.

Bu şekilde soruşturma, sadece teknik arızaları değil aynı zamanda NASA yönetimindeki sistematik hataları da ortaya çıkardı; bu hatalar mürettebatın ölümüne yol açabilecek bir kaza riskini artırmıştı. Yeni önlemler ve katı sorumluluk, Starliner insanlı uçuşlarının güvenliğine duyulan güveni yeniden tesis etmeyi amaçlıyor.